Afbeelding invoegen
 
Ik loop over straat
en zie een statig pand, een prachtig kunstwerk,
een bijzondere plek, een oud gebouw of een grote zwerfkei.
Soms ga ik ergens naar binnen.
Af en toe kom ik iemand tegen.
Ook loop ik wel 's een begraafplaats op.
Ik sta stil, raap het verhaal op
en lees het.
   
Luister het verhaal nu op:
      
Afbeelding invoegen           
 
 
Klik op de foto voor meer foto's.

  LAAG VAN USSELO | BROEKHEURNE
In een 10 - 15 cm dikke laag ontdekte de Twentse archeoloog Cornelis Hijszeler vuurstenen werktuigjes én brokjes houtskool uit 10.000 - 8.300 jaar v. Chr. Hij maakte deze laag wereldberoemd als ‘Laag van Usselo’.
Op de vindplek staat nu een groot betonnen kunstwerk.


  TRILOGIE TWENTSE WERELDREIZIGERS
Dit driedelige verhaal gaat over bijzondere wereldreizigers uit Twente: Gerard uit Oldenzaal en Antoon uit Denekamp stapten in 1936 op de fiets voor een tocht naar de piramides in Egypte, Karel en zijn mùege uit Rijssen trokken in de jaren 50, 60 en 70 Europa in met de kueklkoare en Manon uit Vriezenveen maakte vanaf 2005 een reis op de trekker naar de Zuidpool.
 
00:01:00 Gerard Monnink & Antoon Damhuis
 
00:26:41 Karel Schönfeld – Wichers
 
00:47:47 Manon Ossevoort


  THOMAS AINSWORTH | GOOR
Op de oude begraafplaats bevindt zich een opvallend groot gietijzeren grafmonument. Het is in Twente het meest bijzondere grafmonument en het is voor een heel bijzondere man, Thomas Ainsworth (Bolton Le Moors 1795 – Nijverdal 1841). Hij was dé grondlegger van de Twentse katoenindustrie.


 
WEERZIEN BIJ MONUMENT VOSSENBOSCH | HOGE HEXEL
Bij dit monument ter nagedachtenis aan het Molukse woonoord ‘Vossenbosch’ komen tijdens een weerzien verhalen over vroeger naar boven.


  GOUDKOORTS | NIJVERDAL
In 1901 meenden Samuel Frank en Emanuel Hompes goud te kunnen delven in Nijverdal. Kosten noch moeiten werden gespaard om dat te realiseren, maar helaas. Deze goldrush was binnen een jaar al weer voorbij.


  PROMETHEUS | ALMELO
Hoog aan de witte slangentoren van de brandweerkazerne in Almelo hangt het door beeldhouwster Janny Brugman – de Vries gemaakte bronzen kunstwerk ‘Prometheus’. Wie was deze god uit de Griekse mythologie? Prometheus stal het vuur uit de hemel en gaf het aan de mensen op aarde.

Afbeelding invoegen
 
CARILLRONDJE | TWENTE
Op zaterdag 22 april 2023 organiseerde de Stichting De Twentse Beiaard een carill(r)ondje langs de carillons van Hengelo, Almelo, Ootmarsum en Oldenzaal. In dit muzikale verhaal enkele geluidsfragmenten.
Tot slot een gesprek met stadsbeiaardier Hylke Banning bij het carillon in de toren van de St. Plechelmusbasiliek in Oldenzaal.

Afbeelding invoegen
  PROAT MAR PLAT | VOALTH
'n Gesprek met Gerrit Kraa, better bekeand as Gait van de Kroaje, oaver 'n Kreenk vuur de Twentse sproak. 'n Kreenk is gangs met 't instaandhoalden en bevorderen van de Twentse taal.
Bie 't Everloo in Voalth, Rossum, lig ne groten zwerfkei as herinnering an de oprichting van 'n Kreenk doar.
 
Afbeelding invoegen
 
HANNEKEMAAIERS | UELSEN
Vanaf de Gouden Eeuw tot aan de Eerste Wereldoorlog kwamen elke zomer vele duizenden Duitse seizoenarbeiders met hun zeis naar Holland en Fryslan om gras te maaien en te helpen bij de hooioogst. Deze arbeidsmigranten werden Hannekemaaiers genoemd.
Over het maaien van gras met de zeis en het maaien van rogge met de zicht vertellen Bernard Knoop en Johan Veneklaas van Oogstgroep Almelo.
Sommige Hannekemaaiers werden marskramers. Zij deden goede zaken, bleven in ons land en begonnen goedlopende winkels, C&A, V&D e.a.

Afbeelding invoegen
  HECTOMETERPAALTJES | HENGELO  WIERDEN  ALMELO
Langs de Grote Weg tussen Zwolle en Enschede werden rond 1830 mijlpalen geplaatst. Een eeuw later kwamen de hectometerpaaltjes met oranje kop. In Hengelo, Wierden en Almelo zijn er nog een aantal blijven staan. Als tastbaar element in de geschiedenis van de infrastructurele ontwikkeling.

Afbeelding invoegen
  KRUISSTEEN 2.0 | WIERDEN
Op de kruising Eerste Esweg-Kruissteenweg ligt sinds mensenheugenis een grote zwerfkei. Ooit was deze daar gebruikt voor een steenkistgraf. Nadat hij jarenlang op een sokkel van keitjes was geplaatst, kwam hij in het plantsoen te liggen. 59 jaar was er de wens om de steen weer net als vanouds een plek te geven. Eind 2022 was het zover. Saxion Hogeschool Edith Stein Enschede betonprintte een nieuwe sokkel en de steen uit de IJstijd kwam er bovenop. Enkele buurtbewoners halen bij de onthulling herinneringen op.

Afbeelding invoegen
  ROTONDEKUNST RUURD HALLEMA | RIJSSEN
In Rijssen pronken op vijf rotondes kunstwerken van Ruurd Hallema uit Borne. Geen kunstenaar die zoveel rotondes van beelden heeft voorzien dan hij. Qua rotondes is hij in Twente de absolute nummer 1. In dit verhaal vertelt hij over deze werken.

Afbeelding invoegen
  N35 | WIERDEN
Vanaf 1829 werd tussen Nijverdal en Wierden de Groote Weg aangelegd. Bij hectometerpaal 39,5 woonde Hendrik van der Kolk die als rijkswegwerker het klein onderhoud aan deze weg moest doen. Harm Boom klaagde zeer over de staat van de weg toen hij in 1846 een reis van Zwolle naar uiteindelijk Enschede maakte. Terecht, want deze nieuwe weg werd intensief gebruikt. Nog steeds. Het is de verbinding tussen de economische regio's Zwolle/Kampen en Twente. De weg zal opgewaardeerd worden van N35 naar A35.

Afbeelding invoegen
  MEESTER G.B. VLOEDBELD | ALMELO
Meester G.B. Vloedbeld (1884–1961, Almelo) schreef naast zijn fulltime-baan als onderwijzer een ontzagwekkende hoeveelheid artikelen en verhalen over de geschiedenis en folklore van Twente en dat vooral in de streektaal, ‘zijn moodersproake’. Zijn meest bekende werk is ‘Mans Kapbaarg, 'n grootsten leugenbuul van ’t Tukkerlaand’. In Almelo wordt deze humoristische roman als stripverhaal uitgebeeld in het grootste mozaïek van ons land. In deze podcast ook een gesprek met kleinzoon Gerard Vloedbeld en mozaïekrestaurateur Hans Hunter.

Afbeelding invoegen
  PESTPOEDER | OLDENZAAL
In de muren van de St. Plechelmusbasiliek in Oldenzaal zitten honderden gleuven. Over het ontstaan hiervan zijn veel verklaringen. Dit verhaal geeft het meest waarschijnlijke antwoord.

Afbeelding invoegen
  KLAZIEN UUT ZALK | VROOMSHOOP
In november 1992 kwam Klazien Rotstein – van den Brink (13 maart 1919 – 5 juni 1997), landelijk bekend als Klazien uut Zalk, naar Den Ham voor een lezing voor de ouderen. In deze podcast een kleine registratie van die lezing en een interview voor de microfoon van de lokale omroep LOV.

Afbeelding invoegen
  WAGENMAKERIJ LANGENHOF | WIERDEN
Wagenmakerij Langenhof aan de Rijssensestraat 128 in Wierden is een authentiek erfgoedmuseum waar het eeuwenoude ambacht van wagenmaker levend wordt gehouden.

Afbeelding invoegen
 
VLIEGTUIGBOUWERS HENK & GERRIT | WIERDEN
Enthousiast geworden door het opkomend vliegverkeer in Twente bouwden Henk van der Heiden en Gerrit het Lam in 1932 een vliegtuig in de wagenmakerij van Jan Langenhof in Wierden. Helaas, of achteraf gelukkig, was de eerste proefvlucht geen succes.

Afbeelding invoegen
 
VERMIST | ENSCHEDE 
Nu gaat er een Amber Alert uit als iemand wordt vermist. Hoe anders ging dat in 1947 toen twee Enschedese meisjes bij grenspaal 24 in Beuningen door Duitse commiezen werden opgepakt. Zij werden gevangen gehouden in Nordhorn en na tien dagen weer vrijgelaten.

Afbeelding invoegen
 
GRENSPALEN | TWENTE
Op de grens Twente - Duitsland staan de oudste grenspalen van ons land. In dit verhaal gaat het over de oudste (De Lutte), drie drielandenpunten (Bruinehaar, Overdinkel en Haaksbergen), één met een foutje (Beuningen), één op een grillige grens (Lage) en over de fraaiste (Losser).
 
Afbeelding invoegen
 
MIDDELPUNT VAN TWENTE | AZELO 
Volgens precies ingevoerde gps-coördinaten ligt het middelpunt van Twente ten zuiden van Zenderen aan de Braamhaarsstraat in Azelo (gemeente Borne). Hier wappert de vlag van Twente, een steigerend wit ros op een rood dundoek.

Afbeelding invoegen
 
HUTNKLOAS | OLDENZAAL
Op 13 september 1775 werd de uit Hengevelde afkomstige Hutnkloas met zijn gezin spectaculair geëxecuteerd op het Galgenveld in Oldenzaal. Meer dan 20 duizend mensen kwamen kijken. Klaas Annink (de bekendste crimineel van Twente), zijn vrouw Aarne en zijn zoon Jannes waren de laatste Nederlanders, die op deze gruwelijke manier terechtgesteld werden.

 
Afbeelding invoegen
 
DE DOCHTER VAN DE VEERMAN | RIJSSEN
Een romantisch verhaal uit de lente van 1810 dat zich afspeelt bij het Oude Veerhuis aan de Regge.

Afbeelding invoegen
 
ZWEEDS POSTVLIEGTUIG NEERGESTORT | GEESTEREN 
In de nacht van 30 op 31 augustus 1932 stortte aan de Haarbrinksweg in Geesteren een Zweeds postvliegtuig neer. Beide bemanningsleden kwamen om het leven. Eén aapje overleefde de ramp.

Afbeelding invoegen
 
DOKTER P.J. VAN BRAKEL | DEN HAM
Dokter P.J. van Brakel (1874-1934) begon zijn praktijk in het hotel waar hij verbleef, liet een stijlvolle dokterswoning bouwen en trouwde met een serveerster. Naast zijn drukke praktijk begon hij met een slager en een cafébaas een turfstrooiselfabriek, richtte een melkfabriek, een boerenleenbank en een aankoopvereniging op. En tussendoor was hij ook nog politiek actief.

Afbeelding invoegen
 
DE GROENE JAGER | DEN HAM
Dit verhaal gaat over een middeleeuws liefdesdrama dat zich afspeelde op Landgoed Eerde tussen Den Ham en Ommen.

Afbeelding invoegen
 
KUNSTENAARSECHTPAAR BRUGMAN | ALMELO
Eerbetoon aan schilder Berry Brugman (1915-1996) en beeldhouwster Janny Brugman - de Vries (1918-2006) uit Almelo.

Afbeelding invoegen
 
CATTELER & BINNENGAIT AAN DE REGGE | ENTERBROEK
Hou je van historie, dan hou je van de belevenissen rondom het Catteler en schippersherberg annex haven BinnenGait aan de oevers van de Regge aan de Kartelaarsdijk in Enterbroek. Deventer burgemeester Borgerinck had het Catteler als buitenverblijf. Zijn zoon maakte in 1751 van BinnenGait een florerende transitohaven, maar toen liet Graaf Carel Heer van Twickel twintig jaar later de Twickelervaart graven …

Afbeelding invoegen
 
DE KRUISSTEEN | WIERDEN
Sinds mensenheugenis ligt op de es deze steen, die door het Trechterbekervolk werd gebruikt voor een steenkistgraf. In 1937 werd het een monument met keienbank pal op de kruising Eerste Esweg - Kruissteenweg, maar dat monument verdween na zo'n 25 jaar. De steen uit de IJstijd kreeg een plek naast de weg.
 
 
Afbeelding invoegen
  DORPSWANDELING | DEN HAM
In een aantal afleveringen neem ik u mee naar Den Ham. Ik nodig u uit om met mij mee te wandelen door dit prachtige brinkdorp.
Ik begin aan de Brinkstraat en loop vervolgens om de Dorpskerk naar de Grotestraat, de Smitstraat en weer terug door de Brinkstraat. Op meerdere plekken sta ik stil en doe ik een plezierige ontdekking. Vaak is er een bank om op te zitten en te luisteren naar mijn verhaal. Ik wens u veel luistergenot tijdens deze dorpswandeling.

Afbeelding invoegen
  Afbeelding invoegen
  Afbeelding invoegen
De Dorpswandeling begint op de plek tussen Brink 2 en Brinkstraat 4, daar waar ooit De Eierhal was.
 
'Liggend naakt', gemaakt door de grand dame van de Nederlandse beeldhouwkunst uit de vorige eeuw Charlotte van Pallandt.
 
Deze kruidentuin bevindt zich achter het Middendorpshuis, Grotestraat 4.

Afbeelding invoegen
  Afbeelding invoegen
  Afbeelding invoegen
Luister naar het verhaal over huisarts Jo, zijn tweelingzus Da en zijn vrouw Rika. Jo Doyer woonde vanaf 1894 vier jaar aan de Grotestraat 47 en was de derde ‘gemeente - geneesheer’ van Den Ham. 
 
Op Smitstraat nummer 12 stond precies een eeuw lang de Hervormde School, later De Smithoek genaamd. 
 
In de Tweede Wereldoorlog kreeg Lieneke Versteegh een veilig onderduikadres bij dokter Kohly en zijn vrouw.